Een minuut stilte voor de negerzoen

Negerzoenen

De negerzoen is niet meer. Uitgestorven… Na jaren van trouwe dienst heeft fabrikant Buys besloten om de naam in ‘t derde archief te gooien, en de dingen Buys Zoenen te gaan noemen. Ik zeg dingen, omdat ‘t geen koekjes zijn, geen gebakjes, geen bon-bon, praline, tussendoortje, snack, geen zogenaamde candy-bar, nee zelfs geen Buys Zoenen… ‘t Zijn gewoon Negerzoenen. Dat de naam Negerzoenen ingeburgerd is, blijkt wel uit ‘t feit dat van Dale’s hoofdredacteur heeft gezegd de term Negerzoenen voorlopig nog niet uit z’n woordenboek te halen, niet, in ieder geval, voordat de term uit ‘t Nederlands is uitgeburgerd.

Je kunt je afvragen wáárom een fabrikant besluit om zo’n populaire, bekende, alles-zeggende naam wegdoet. Iedere fabrikant zou een moord doen om een product op de markt te hebben, waarvan iedereen de naam kent, waarvoor niemand een alternatieve naam kent, een naam die in de van Dale is opgenomen, en die er niet zomaar uit verwijderd wordt. Maar Buys stopt met de naam… De reden? De term Negerzoenen is beledigend. De term “neger” is een beledigende naam voor Afrikanen. Het doet denken aan de slavernij, waar een voorouder van de uitvinder van de negerzoen mogelijkerwijs goed aan heeft verdient. Goed… Ze hebben een reden… Maar laten we deze gedachtenlijn ‘s verder doorzetten…

Wat moeten we dan denken van bruine vla? En als je dat doortrekt: Wat te denken van “blanke vla”? Dat mag dan vast ook niet meer, je mag in ieder geval nooit zeggen dat je blanke vla lekkerder vindt dan bruine, of dat je niet zo van bruine vla houdt. Even verder: Wat vinden afstammelingen van de slaven van ‘t feit dat er veel minder zwartjes dan witjes in een zak zwart/witjes zitten? Vatten ze dat ook beledigend op? Of wat te denken van de Nederlandse naam voor Tagetes erecta (Afrikaantjes)?

Maar het kan nog verder. Wat vinden Aziaten van de term geelzucht? Wat vinden Indianen van de naam Rode hond? Hoe te denken over de naam “witte werkster” voor interieurverzorgsters die geen belasting ontduiken? Dat geeft ‘t idee dat een “zwarte werkster” illegaal is. En als we dat dan door trekken: Zwart geld is illegaal, dan moet die term ook maar weg, en tegelijkertijd de term “zwart kijken” voor tv kijken zonder betalen, en de zwarte markt? Ook afscheid van nemen… Owke, owke, en dan de term witwassen… Dan heb je iets dat zwart is, en dat maak je wit, een soort van Michael Jackson idee… Witwassen zal dus ook wel niet meer mogen. Witwassen wordt vaak in verband gebracht met “witte-boorden-criminaliteit”, waar een blanke zich weer door beledigd zal voelen, dus daar moeten we ook een alternatief voor verzinnen. Je mag nooit meer je plafond “witten”, of een mannenburger eten. En een vliegtuigmaatschappij die niets doet aan onderhoud mag niet meer op een “zwarte lijst”.

Ik hoop dat ze bij Buys weten wat ze gedaan hebben. Heel ‘t Nederlands moet over. Alle termen die beledigend zouden kunnen zijn, moeten op een grote hoop, en dan op de brandstapel. Maarja… ‘t Is ook weer zo rot om te spreken over een brandstapel, als je daar ook de term jodenkoeken bij gooit. Daar zullen we ook wel weer veel commentaar op krijgen. Bovendien wordt ‘t zo’n rotzooi, als je op diezelfde brandstapel ook de witte chocolade moet gooien. Over witte chocolade gesproken… Als we witte en pure chocolade even tegen elkaar afzetten… Wat wordt er dan bedoeld met “pure” chocolade? Is die beter, superieur aan witte chocolade?